Film ’Joseph, de rebel’ in Vlaanderen

Donderdag 17 oktober in Middelkerke

Over een gevecht voor waardigheid en mensenrechten en de oorsprong van de beweging ATD Vierde Wereld en 17 Oktober, Werelddag van Verzet tegen Extreme Armoede.

De film ontleent zijn kracht ook aan de ongebruikelijke samenwerking tussen professionele acteurs en gelegenheidsspelers, waaronder jongeren en kinderen, die zelf in hun leven armoede hebben meegemaakt.

Een film van Caroline Glorion uit 2011 met Jacques Weber, Anouk Grinberg en mensen met ervaring van armoede.

Artikel geplaatst 6 april 2013 Print Friendly
Alle versies van dit artikel: [Nederlands] [français]

Film 'Joseph, de rebel' in Vlaanderen

De film is de komende tijd ook op verschillende andere plaatsen in het land te zien.

(wordt bijgewerkt)

Een uitgebreid artikel over hoe de de film tot nu toe ontvangen is in Vlaanderen en Brussel en hoe Hogescholen en OCMW’s de film kunnen inzetten als instrument vindt u hier.

MEER OVER DE FILM

De film van Caroline Glorion speelt zich af in een daklozenkamp bij Parijs aan het einde van de jaren 50. Het gaat over een gevecht voor waardigheid en mensenrechten en het ontstaan van de Beweging ATD Vierde Wereld. Met Jacques Weber, Anouk Grinberg, Anne Coesens en mensen met ervaring van armoede. In de dialoog wordt de link gelegd naar de mensenrechten en de actualiteit van de strijd tegen armoede uitsluiting vandaag.

 

“Ik heet Joseph, Joseph Wresinski. Ik woon in een voorstad van Parijs tussen gezinnen die mij op een pijnlijke manier herinneren aan mijn jeugd. We leven op elkaar gepakt in de vele krottenwijken rond de steden. Als we in het nieuws komen, stellen ze ons voor als onaangepaste, ongeletterde vluchtelingen. De vuile snoeten van de kinderen zorgen voor minachting en angst. Ik ben hier aalmoezenier. Ik woon tussen de mensen. Maar ik weet dat alles wat ik onderneem nutteloos is zolang ze afhankelijk blijven van liefdadigheid. Daar had ik als kind het meeste onder geleden. Het was vernederend altijd je hand op te moeten houden. Ik kon het niet verdragen dat ik anders was.”

Dit zijn de openingszinnen van de speelfilm ’Joseph, de rebel - van wanhoop tot verzet’, geïnspireerd op een periode uit het leven van Joseph Wresinski, de grondlegger van de Internationale Beweging ATD Vierde Wereld. Het verhaal speelt zich af eind jaren vijftig, begin jaren zestig in een sloppenwijk net buiten Parijs, in Noisy-le-Grand. Het aangrijpende van de film is dat hij laat zien wat de personages drijft. We zien hun onderlinge tegenstellingen, hun gevoelens, hun hoop en hun lijden onder de meeste erbarmelijke omstandigheden, die het gevolg zijn van sociale uitsluiting en armoede.

’Die verdomde pastoor’
De realisatie was in handen van Caroline Glorion, een journaliste, filmmaakster en schrijfster, die al voor het overlijden van Joseph Wresinski met hem en zijn medewerkers verschillende projecten opzette. Glorion werkt voor de Franse televisie en snijdt in haar talloze reportages vooral onderwerpen aan rond mensenrechten. Ze heeft vele andere films op haar naam staan.

Meer dan honderd personages doen mee in deze film, die zich voor een groot deel afspeelt in een realistisch nagebouwd decor van de krottenwijk in Noisy. We zien er Père Joseph, gespeeld door de bekende acteur Jacques Weber, in zijn strijd met de autoriteiten, maar ook met de gezinnen, die hem in eerste instantie als een bedreiging zien. “Die verdomde pastoor maakt het nog erger, straks staat de politie hier. (…) Als hij ons blijft opruien zal er controle komen.” Maar Joseph weet de meeste bewoners van het kamp en later ook veel mensen daarbuiten te overtuigen. Jongeren uit verschillende landen komen hem helpen, en ook onder anderen Geneviève De Gaulle-Anthonioz, een nicht van Generaal De Gaulle, die zijn medestander zal blijven in het gevecht om de samenleving te dwingen tot verandering.

>> Zie voor de documentaire over the making off ’Jospeh, de rebel’ de video onderaan dit artikel (Franstalig, niet ondertiteld).

Ongebruikelijke samenwerking
De film ontleent zijn kracht ook aan de ongebruikelijke samenwerking tussen professionele acteurs en gelegenheidsspelers, ook jongeren en kinderen, die zelf in hun leven armoede hebben meegemaakt. Dit maakt de film nog realistischer, omdat de inbreng van deze mensen werd gebruikt om de dialogen en scènes te versterken. Het was, vertelt Glorion, een bijzondere wisselwerking: “Mannen en vrouwen spraken over hun ervaring van vroeger en alledag in termen van uitsluiting en armoede, en de acteurs en technici deelden hun ervaringen van het spel, het acteren en het schieten van beelden, de plankenkoorts en hun eigen leven. Allen voelden zich verantwoordelijk om de strijd van Joseph Wresinski en de gezinnen in Noisy-le-Grand zo goed mogelijk te verbeelden.”

Bij het zien van deze film over vervlogen jaren, krijg je de drang om erin te springen en mee te doen aan dit grote politieke gevecht voor de erkenning en de waardigheid van deze mensen. Joseph Wresinski zegt tegen de jonge Jacques, een van de hoofdpersonen: “Ik wist dat we iets gewonnen hadden. (…) Waardigheid, oude makker. De trots dat we samen geknokt hebben.” Diezelfde Jacques, enkele tientallen jaren ouder geworden, zegt nu: “Het was indrukwekkend. Maar wij zetten de strijd voort en we laten onze stem horen, want het is nog niet voorbij. Armoede blijft verwoestend.”

Niek Tweehuijsen
(Volontair en coördinator van ATD Vierde Wereld in Nederland)

Groepen kunnen de film bestellen voor een film- en dialoogmiddag of -avond in hun regio of gemeente. Tevens beschikbaar: foldermateriaal, de expositie ‘17 oktober, Werelddag van Verzet tegen Extreme Armoede’ en tips voor een debat. De film is ook op Betacam-digitaal cassette beschikbaar voor bioscoop-projecties.

Interesse? Neem contact op met Jos Delisse via het Vlaams secretariaat.

Meer informatie: Internet Movie Data Base.

The making off ’Joseph, de rebel’ - documentaire van 35 minuten over de samenwerking met mensen in armoede om de film te realiseren - in het Frans - nog niet ondertiteld.


Joseph l’Insoumis, l’aventure cinématographique door EditionsQuartMonde