Jungle Tour van Amnesty International houdt halt in Oostende

Artikel geplaatst 13 september 2011 Print Friendly

Jungle Tour van Amnesty International houdt halt in Oostende

Uit solidariteit met de vluchtelingen en om hun moeilijke en vaak opgejaagde bestaan in de kijker te plaatsen, pakte Amnesty International uit met de Jungle Tour.

Vertrekkende vanuit Baileul in Noord- Frankrijk kwamen een 30-tal medestanders van vluchtelingen in fietskaravaan op 9 juli Oostende binnen gereden. De volgende dagen hielden ze nog halt in Brugge en Gent om op 12 juli aan te komen in het Europees Parlement in Brussel.

Persoonlijk verslag en opinie van Bea Verleyen, medestander van ATD Vierde Wereld Kust.

Samen voor waardigheid
Omdat de situatie van de vluchtelingen ons als medestanders van ATD Vierde Wereld Kust niet onverschillig laat, namen we met enkelen deel aan dit initiatief. Mensenrechten verdedigen voor hen die uit de boot vallen en “samen voor waardigheid” is immers de drijfveer van onze werking.

Volgens schattingen van het lokale CAW dolen er in Oostende ongeveer 300 à 500 illegale vluchtelingen rond. En bijna allemaal hebben ze als doel in “het beloofde land Engeland" te geraken.

Elkaar ontmoeten
De fietskaravaan werd verwelkomd in het inloopcentrum Kwiedam. In dit centrum kunnen kansarme autochtonen én vluchtelingen terecht voor een douche, een maaltijd, pc-gebruik, ontmoeting.

Wij namen de gelegenheid te baat om elkaar te ontmoeten en uit te wisselen over de situatie in onze beide landen.

Aangrijpend waren de getuigenissen van enkele jonge Algerijnse mannen, waarvan sommigen al vele maanden illegaal in Oostende verblijven.
Hoe verschillend ze ook zijn, ze delen dezelfde droom, namelijk op een dag een geslaagde vlucht naar Engeland maken. Want zij zijn er rotsvast van overtuigd dat daar een beter leven mogelijk is: "Daar is werk, ze vragen er geen papieren, de politie is er niet gewelddadig, er is vrijheid.“

Doorheen hun getuigenissen maakten de vluchtelingen ons deelgenoot van hun moeilijke leefomstandigheden en de pesterijen van sommige politiemensen. Zoals: hun GSM zogezegd controleren maar deze stiekem kapot maken, hen nat spuiten terwijl ze liggen te slapen in het park, hun medicijnen en geld afnemen onder de beschuldiging dat ze dit toch wel gestolen zouden hebben, honden op hen loslaten...

Een vluchteling getuigt daarover: ”Ik wil geen last zijn. Ik wil gewoon mijn vrouw en kinderen helpen zoals alle mensen hier. Ik zeg ook tegen de politie: je mag mij controleren, vingerafdrukken nemen, doe jullie werk, maar behandel me normaal, zonder geweld. Ik ben geen dier en ik ben ook niet dom.“

Verdedigers van Mensenrechten
Een Franse medestander reageerde verontwaardigd en vroeg of er hier in Oostende dan geen verdedigers van de Mensenrechten zijn.
Gelukkig wel, al zijn ze niet met velen: zo zijn er Paul en zijn vrouw, die elke dag eten brengen naar de vluchtelingen in het park.
Ook het CAW ontfermt zich over deze mensen door o.a. klachten neer te leggen bij de politie, tot bij het comité P, over de repressieve en soms gewelddadige aanpak. Tot nog toe bracht dit echter niet veel aarde aan de dijk, want het is “woord tegen woord” en dat van de vluchtelingen is blijkbaar minder waard. Verder is er een CAW-medewerker die de vluchtelingen ondersteunt en voor hen tolkt.

Gedurende 10 maanden werd een dagopvang “Omega” open gehouden, maar dit kon slechts tijdelijk omwille van éénmalige subsidies. Toch was dit een zinvol en noodzakelijk initiatief.

Hier volgen enkele fragmenten uit het dagboek van Omega, opgetekend door de medewerkers (februari 2010 - december 2010):

Donderdag 25 maart:
Onze Egyptische vriend komt binnen met een lelijk gezwollen oog… Ibrahim, een jonge Marokkaan, is terug na langdurige afwezigheid. Gezien het feit dat hij altijd sprak over naar Italië gaan, dachten wij dat hij effectief vertrokken was. Hij blijkt 25 dagen doorgebracht te hebben in Brugge of Luik, dat is niet helemaal duidelijk. Tijdens deze periode heeft hij ook enkele dagen door gebracht in de gevangenis. Hij heeft zijn vingerafdrukken “geschoren” met een wegwerpscheermesje zodanig dat er geen afdrukken meer kunnen genomen worden van hem. Hij doet zich in het gesloten asielcentrum voor als een Palestijn omdat naar zijn zeggen er geen Palestijnen gerepatrieerd worden…
40 bezoekers is geen uitzondering meer… ons huis wordt te klein.

Donderdag 12 augustus:
De Ramadan is begonnen. De dag start erg kalm maar rond halfzes komen er veel mensen eten. In totaal hadden we er 42 vandaag.
Nasr is van een camion gevallen en heeft zijn voorste tanden gebroken en een gat in zijn onderlip…
Karim vertelt dat ze in groep aan het bidden waren in het bosje en dat er goeie reacties waren van wandelaars. Ook vertelt hij dat de politie hen nu uit de camions plukt en laat lopen zonder meer. Hij denkt dat het door zijn bloedneus kwam…

Dinsdag 14 september 2010:
33 bezoekers. Hamid samen met Ramaekers op pad, gesproken over de hondenbeten en schotwonden. Morgenavond hebben ze terug afgesproken in het bosje in de haven om een beeld te krijgen over het (onmogelijk) harde leven van een illegaal.

Maandag 20 december 2010:
De verpleger is langs geweest, terug een aantal verzorgd. Weer mensen met een schurftbesmetting. Eén had ernstige verwondingen aan de ribben, was van een vrachtwagen gevallen. Hem naar spoed gebracht. 52 mensen kwamen langs.

Solidariteit is soms moeilijk
Na het horen van de getuigenissen en het gesprek met elkaar, wandelden we samen naar een aantal andere significante plaatsen in de stad, zoals de haven. Daar hopen de vluchtelingen ongemerkt in een vrachtwagen te geraken om zo in te schepen. Maar dit is veelal ijdele hoop. Prikkeldraad, camera’s, controles van vrachtwagens maken dit heel moeilijk. En toch zijn er steeds enkelen die slagen in hun opzet. Met verbazing luisterden we naar hun inventiviteit. Ze vertrouwden ons toe hoe bij een controlescan van een vrachtwagen CO2 uitstoot kan verborgen worden…

We spraken ook met enkele Oost-Europese chauffeurs. Zij begrepen de vluchtelingen en zouden hen willen helpen, maar kunnen dit moeilijk. Want de schade aan hun vrachtwagen (opengesneden zeil, levensmiddelen die weg zijn) moeten ze zelf betalen.

En toch…
Ondanks alle beveiligingsmaatregelen en scherpe controles en ondanks alle ontradingsmaatregelen blijft het een kat en muis spel met de politie.De geschiedenis leert ons dat migratiestromen van alle tijden zijn, en niet tegen te houden. Mensen zullen blijven proberen om te gaan naar waar het beter is.

We bezochten ook nog "het bosje" één van de stadsparken waar de vluchtelingen tussen de struiken slapen en eten…
Naast deze interessante wandeling, was ook de ontmoeting op zich en het zich verbonden weten met allen die zich inzetten voor het lot van de vluchtelingen, over grenzen heen, hartverwarmend.

Humane opvang dringt zich op
Wat men ook beweert over het aanzuigeffect: mensen komen niet naar hier voor een kom soep en een douche! Humane opvang dringt zich op.

We kunnen niet ontkennen dat het grote aantal vluchtelingen voor overlast zorgt. De kleine criminaliteit stijgt en kansarme autochtonen voelen zich ongemakkelijk in het inloopcentrum waar ze hun plaats moeten delen. Toch hebben zij begrip voor de vluchtelingen en wijzen ons op de noodzaak van wereldwijde solidariteit. Hun getuigenis* kan je hier beluisteren.

De realiteit is echter heel anders. Door het ontbreken van een efficiënt maar humaan beleid op federaal, Europees en wereldvlak, zijn lokale overheden genoodzaakt om zelf maatregelen te nemen. Maar mensen aanhouden en opsluiten, gewoon omdat ze illegaal zijn, zoals nu in Oostende gebeurt , is ver af van een humaan en doeltreffend antwoord!

Het beloofde land bestaat niet
Dat hebben vele vluchtelingen reeds ervaren. Toch blijven mensenhandelaars en de zwarte arbeidscircuits mensen naar hier lokken en profiteren van hun hoop op een betere toekomst.

Vluchtelingen leerden ons dat vrijwillig terugkeren geen optie is, zelfs al beseffen ze vroeg of laat dat hun droom niet zal uitkomen. Maar terugkeren is enerzijds een falen toegeven. En anderzijds kunnen ze vaak maar een overtocht maken als de hele familie geld samen legt. Hoe moet je dan aan zovelen uitleggen dat hun geld nergens toe diende?

Een oplossing?
Een oplossing in het hier en nu bestaat niet. Evenmin zal het opsluiten van vluchtelingen de vluchtelingenstroom doen ophouden.

Moeten we een antwoord niet veeleer wereldwijd zoeken ? En ons allen inzetten voor een andere samenleving en een andere wereldorde ?
Waarbij niet langer de macht van het geld domineert, maar wel de zorg voor elke mens?
Waar een waardige job en inkomen, ontplooiingskansen en goed onderwijs er voor iedereen zijn en waar de zorg voor een gezond milieu primeert op winstbejag.

Niemand hoeft dan nog te vluchten….

Samen opkomen voor waardigheid en voor een rechtvaardige toekomst voor allen.

* Naar aanleiding van de inhuldiging van de Gedenksteen voor slachtoffers van grote armoede en uitsluiting in Dublin in 2008, bracht een delegatie van Kwiedam en ATD VW Kust deze getuigenis.